What are we creating? (Illustratie Maaike Krijtenburg)
What are we creating? (Illustratie Maaike Krijtenburg) (Foto: Maaike Krijtenberg)

Pleidooi voor een UVR van de aarde

Filosoof Hubertus Bahorie

En... voor een nobeler mens!

Het zal pas zo'n 70 jaar geleden zijn geweest dat de Verenigde Naties gezamenlijk de menselijke waardigheid manifesteerde. "Alle mensen zijn geboren, vrij en gelijk in waardigheid en recht. Ze zijn met rede en bewustzijn begaafd en horen met elkaar in een staat van broederschap te verkeren." Er is toen een belangrijke eerste stap naar de Homo Nobilis gezet. Maar het is een nog wat antropocentrisch stapje. Er ontbreekt het een en ander aan. En dat blijkt ook wel.

Delft - De Universele Verklaring van de Rechten van de Mens heeft betrekking op de gemeenschap der Mensen. De plaats van de mens tussen mensen wordt besproken, maar daarmee wordt hij niet in een ruimer geheel begrepen. Het artikel spoort aan te leven, te denken en te handelen vanuit het besef dat er anderen zijn zoals jij en dat die anderen in gelijke mate vrijheid, waardigheid en recht toekomen. Om jezelf dus niet boven anderen te plaatsen, maar te zien tussen en met anderen. Want, zoals Ubuntu zo mooi verwoord: "Ik ben, omdat wij zijn." Mensen bestaan niet als atomen die, als deeltjes tussen andere deeltjes, slechts uitwendig aan elkaar zijn. Mensen zijn zelfbewuste relaties waarin werelden samenkomen om vanuit een uniek standpunt beleefd te worden. We zijn voor ons bestaan en de kwaliteit ervan afhankelijk van elkaar, maar ook van de altijd circulerende lucht, water, voeding en warmte. Wat je nu inademt, is al door ontelbaar vele levensvormen heen gegaan. In je koffie zit water dat door de Amazone is gestroomd en nog vele malen een wereldreis zal maken. En in het puntje van je neus zitten moleculen die ooit behoorden tot de staart van een dinosaurus of het brein van een filosoof. Wat er met ons eco-systeem gebeurt, raakt ons. Wat er met onze medemensen gebeurt, raakt ons. Wat er met ons lichaam gebeurt, raakt ons. En andersom; wij beïnvloeden wat er met ons lichaam, onze medemens en ecologisch gebeurt. Ieder mens omvat een kleiner geheel, maakt deel van een groter geheel en leeft samen met anderen die ook zo zijn. Wellicht is de tijd rijp om een 'Universele Verklaring van het Recht van de Levende Aarde' op te stellen; omwille van al wat deel uitmaakt van haar kwetsbare ecosysteem. Als bijlage daarbij hoort dan wel een Universele Verklaring van 'Plichten van de Mens, ten aanzien van het leven op aarde'. Opdat wij onszelf gaan optillen tot het zijn van Nobele Mensen die als soort niet langer slechts parasiteren, maar ook bijdragen aan het welzijn van de planeet. Een manifest, kortom, om het leven beter te dienen... Ondertussen bereikt mij het CPB-bericht dat Nederland een kleine 4 miljard euro niet heeft weten uit te geven. Mooi, dan is er geld beschikbaar. Aan de slag dus! Als u tijdens de feestdagen van de gelegenheid gebruik maakt om met collega's, familie, vrienden en bekenden te brainstormen dan zou eind januari het manifest op de politieke agenda kunnen staan. Kijk voor inspiratie alvast de TED-talk van de 15-jarige Greta Thunberg. Ik wens ons allen een wijs en daadkrachtig 2019!

Meer berichten