Schrijver en journalist Marcel de Jong in de kerk waar zijn roman zich afspeelt: 'Een bizar verhaal dat echt gebeurd is.' Foto: René van Walhout
Schrijver en journalist Marcel de Jong in de kerk waar zijn roman zich afspeelt: 'Een bizar verhaal dat echt gebeurd is.' Foto: René van Walhout (Foto: )
Bespiegelingen

Heimwee naar de vrijheid

Bespiegelingen door Marcel de Jong

Wat ik zag was werkelijk waar. Spetterend vlees op een openbare barbecue, opgeluisterd door de vrolijke aanwezigheid van de burgemeester en alle dorpsbewoners, vuurwerk dat het hele dorp verlichtte en een vreugdevuur waarvan de vonken sterren leken die de omstanders breed deden glimlachen. De vlammen reikten tientallen meters de lucht in. Knallen weerklonken, steekvlammen verlichtten de olijfkleurige wangen – het kon, het mocht, het was mooi. Glazen werden geheven, gevuld met bier, wijn en shots van eigen makelij.

Ik waande mij op een andere planeet. Maar het was Europa, Portugal, of beter gezegd: de Azoren. Midden op de Atlantische oceaan liet ons werelddeel een heel ander gezicht zien. Hier was vegetarisch niet de norm, zoals inmiddels bij onze gemeente wel het geval is. Hier was vuurwerk nog een feest, het vreugdevuur verwarmend, de alcohol verzachtend voor de geest, de houtkachels een vriend in kille winteravonden. Ik was bijna vergeten dat dit soorten zaken gewoon bij het leven konden horen.

In dat afgelegen dorp op de Azoren hoorde ik vier avonden de klanken van de fadomuziek, waarin saudade mensen verliefd laat worden op het verleden. Saudade, dat moeilijk te vertalen Portugese woord dat gevoelens van verlies, gemis, afstand en liefde mengt tot een innerlijk ervaren van heimwee, weemoed en melancholie. Saudade, ik voel het nu ik weer terug ben in Nederland, de plek waar steeds meer geboden en verboden het bestaan van mensen in een keurslijf duwt. De lijst wat we moeten en horen te laten is nauwelijks meer te bevatten. De niet eens zo oude man die ik vertelde over de regelzucht die rondwaart in ons land schudde meewarig het hoofd. "Leven jullie dan nog eigenlijk wel?" waren zijn bedachtzaam uitgesproken woorden. Saudade. Voor mij is het heimwee naar de vrijheid. De overheid heeft ons steeds meer in de greep. Onze handen en voeten worden vastgeketend aan de door bestuurders en belangengroepen opgedrongen regels. En het ergste is dat we hen daarvoor alle ruimte geven. Zo ketenen we onszelf. Ons leven.

Meer berichten